Pẹ̀lú àkókò ìmọ́lẹ̀ oòrùn tó ń pọ̀ sí i àti ìmọ́lẹ̀ oòrùn tó ń tàn káàkiri, kò ṣòro láti kíyèsí pé ọ̀pọ̀ ènìyàn ló ń wọ lẹ́ńsì fọ́tòkórómù ju ti tẹ́lẹ̀ lọ. Àwọn gíláàsì ojú tí dókítà kọ fún wọn ti ń gba owó wọlé nínú ilé iṣẹ́ títà àwọn ojú ìwòran ní àwọn ọdún àìpẹ́ yìí, àwọn lẹ́ńsì fọ́tòkórómù sì ṣì jẹ́ ohun pàtàkì tí wọ́n ń tà ní ìgbà ẹ̀ẹ̀rùn. Ọjà àti ìtẹ́wọ́gbà àwọn lẹ́ńsì fọ́tòkórómù wá láti inú àṣà wọn, ààbò ìmọ́lẹ̀, àti àìní tí ó jẹ mọ́ ìwakọ̀.
Lónìí, ọ̀pọ̀ ènìyàn ló mọ̀ nípa ìbàjẹ́ tí ìtànṣán ultraviolet lè fà sí awọ ara. Àbò oòrùn, àwọn àpò ìbora, àwọn ìbòrí baseball, àti àwọn ìbòrí yìnyín pàápàá ti di ohun pàtàkì fún àwọn ìjáde ooru. Ìbàjẹ́ tí ìtànṣán UV lè ṣe sí ojú lè má hàn lójúkan náà bí awọ ara tí ó ní àwọ̀ pupa, ṣùgbọ́n ní ìgbà pípẹ́, ìfarahàn púpọ̀ lè yọrí sí àwọn àbájáde tí ó le jù. Àwọn àrùn ojú bí cataracts àti ìbàjẹ́ macular tí ó ní í ṣe pẹ̀lú ọjọ́ orí ti fihàn pé wọ́n ní ìsopọ̀ tààrà tàbí àìtaara sí ìfarahàn UV. Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn oníbàárà ará China kò ní èrò kan náà nípa "ìgbà tí a ó wọ gíláàsì oòrùn" tí ó da lórí ipò oòrùn. Lọ́pọ̀ ìgbà, àyíká ìmọ́lẹ̀ níta nílò ààbò ìmọ́lẹ̀, ṣùgbọ́n ọ̀pọ̀ àwọn oníbàárà rò pé ó "kò pọndandan" wọ́n sì yàn láti má lò ó. Lójú èyí, àwọn lẹ́ńsì photochromic, tí ó ń pèsè àtúnṣe ìran àti ààbò ìmọ́lẹ̀ láìsí àìní fún yíyọ kúrò bíi gíláàsì oòrùn déédéé ní àwọn ibi ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀, ń gba ìtẹ́wọ́gbà láàrín ọ̀pọ̀ ènìyàn.
Ìlànà ìyípadà àwọ̀ nínú àwọn lẹ́nsì fọ́tòchromic da lórí "ìrísí fọ́tòchromism." Ní àwọn ibi ìta, àwọn lẹ́nsì wọ̀nyí máa ń ṣókùnkùn láti dàbí àwọn gíláàsì oòrùn, wọ́n sì máa ń padà sí dídánmọ́rán àti dídánmọ́rán nínú ilé. Àmì yìí ní í ṣe pẹ̀lú ohun kan tí a mọ̀ sí fàdákà halide. Nígbà iṣẹ́ ṣíṣe, àwọn olùṣe lẹ́nsì máa ń fi àwọn ààmì fàdákà halide microcrystals sínú ìpìlẹ̀ tàbí fíìmù àwọn lẹ́nsì náà. Nígbà tí a bá fi ìmọ́lẹ̀ tó lágbára hàn, fàdákà halide máa ń yọ́ sí àwọn ion fàdákà àti àwọn ion halide, ó sì máa ń fa ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìmọ́lẹ̀ ultraviolet àti ìmọ́lẹ̀ tó hàn gbangba mọ́ra. Nígbà tí ìmọ́lẹ̀ tó wà nínú àyíká bá yọ́, àwọn ion fàdákà àti àwọn ion halide máa ń para pọ̀ di fàdákà halide lábẹ́ agbára ìdínkù ti copper oxide, èyí sì máa ń mú kí àwọ̀ lẹ́nsì náà tàn yòò títí yóò fi di kedere àti kedere lẹ́ẹ̀kan sí i.
Àyípadà àwọ̀ nínú àwọn lẹ́nsì fọ́tòchromic jẹ́ àbájáde àwọn ìyípadà kẹ́míkà tí a lè yí padà, pẹ̀lú ìmọ́lẹ̀ (pẹ̀lú ìmọ́lẹ̀ tí a lè rí àti ìmọ́lẹ̀ ultraviolet) tí ó ń kó ipa pàtàkì nínú àwọn ìyípadà wọ̀nyí. Dájúdájú, àsìkò àti ipò ojú ọjọ́ ní ipa lórí ìṣiṣẹ́ ìyípadà àwọ̀, nítorí náà kì í ṣe gbogbo ìgbà ni ó ń mú ipa tí ó dúró ṣinṣin àti tí ó dúró ṣinṣin ṣẹ.
Ni gbogbogbo, ni oju ojo oorun, agbara awọn egungun ultraviolet lagbara sii, ti o yori si ifaseyin fọtochromic ti o lagbara diẹ sii, ati awọn lẹnsi naa di dudu pupọ. Ni idakeji, ni awọn ọjọ awọsanma, nigbati awọn egungun UV ati agbara ina ba dinku, awọn lẹnsi naa yoo han fẹẹrẹ. Ni afikun, bi iwọn otutu ṣe n dide, awọ awọn lẹnsi photochromic yoo di imọlẹ diẹdiẹ. Ni idakeji, nigbati iwọn otutu ba dinku, awọn lẹnsi naa yoo di dudu diẹdiẹ. Eyi jẹ nitori ni awọn iwọn otutu ti o ga julọ, awọn ions fadaka ati awọn ions halide, ti a ti jẹ tẹlẹ, ni a dinku si halide fadaka labẹ agbara giga, ti o n tan awọ awọn lẹnsi naa.
Nípa àwọn lẹ́ńsì fọ́tòkrómíkì, àwọn ìbéèrè àti àwọn kókó ìmọ̀ kan tún wà:
Ṣé àwọn lẹ́nsì fọ́tòkírómù ní ìmọ́lẹ̀ tó kéré síi/ìmọ́lẹ̀ kedere ju àwọn lẹ́nsì déédéé lọ?
Àwọn lẹ́nsì fọ́tòkrómíkì tó ga jùlọ kò ní àwọ̀ rárá nígbà tí wọn kò bá ṣiṣẹ́, wọn kò sì ní ìmọ́lẹ̀ tó kéré ju àwọn lẹ́nsì déédéé lọ.
Kí ló dé tí àwọn lẹ́ńsì fọ́tòkrómíkì kò fi yí àwọ̀ padà?
Àìsí àwọ̀ tó ń yí padà nínú àwọn lẹ́nsì fọ́tòchromic ní í ṣe pẹ̀lú àwọn nǹkan méjì: ipò ìmọ́lẹ̀ àti ohun tó ń yí padà nínú fọ́tòchromic (fàdákà halide). Tí wọn kò bá yí àwọ̀ padà kódà nígbà tí ìmọ́lẹ̀ bá lágbára àti ìtànṣán UV bá ń yọ, ó ṣeé ṣe kí ohun tó ń yí padà nínú fọ́tòchromic náà ti bàjẹ́.
Ṣé ipa àwọ̀ tí àwọn lẹ́nsì fọ́tòkórómù yóò ní yóò burú sí i bí àkókò ti ń lọ?
Gẹ́gẹ́ bí àwọn lẹ́nsì déédéé, àwọn lẹ́nsì fọ́tòkrómíkì náà ní ìgbésí ayé. Pẹ̀lú ìtọ́jú tó dára, wọ́n sábà máa ń wà fún ọdún méjì sí mẹ́ta.
Kí ló dé tí àwọn lẹ́ńsì fọ́tòkórómù fi máa ń dúdú títí láé bí àkókò ti ń lọ?
Tí àwọn lẹ́nsì fọ́tòkórìkì bá dúdú bí àkókò ti ń lọ tí wọn kò sì le padà sí ìmọ́lẹ̀ pátápátá, ó jẹ́ nítorí pé ohun èlò fọ́tòkórìkì wọn kò le padà sí ipò àtilẹ̀wá rẹ̀ lẹ́yìn tí wọ́n bá ti yí àwọ̀ padà, èyí tí yóò yọrí sí àwọ̀ tí ó ṣẹ́kù. Ìṣẹ̀lẹ̀ yìí wọ́pọ̀ jùlọ nínú àwọn lẹ́nsì tí kò ní ìdàgbàsókè, nígbà tí àwọn lẹ́nsì fọ́tòkórìkì tí ó dára kò ní ní ìṣòro yìí.
Kí ló dé tí àwọn lẹ́nsì grẹ́y fi wọ́pọ̀ jùlọ ní ọjà?
Àwọn lẹ́nsì ewú lè fa infrared àti 98% àwọn ìtànṣán UV. Àǹfààní tó ga jùlọ ti àwọn lẹ́nsì ewú ni pé wọn kì í yí àwọn àwọ̀ àtilẹ̀wá àwọn nǹkan padà, èyí tí ó ń dín agbára ìmọ́lẹ̀ kù lọ́nà tó dára. Wọ́n ń fa ìmọ́lẹ̀ déédé ní gbogbo àwọn ìrísí, nítorí náà àwọn nǹkan máa ń dúdú ṣùgbọ́n láìsí ìyípadà àwọ̀ tó ṣe pàtàkì, èyí sì ń fúnni ní ojú ìwòye tó dájú àti ti àdánidá. Ní àfikún, ewú jẹ́ àwọ̀ tí kò ní ìyípadà, ó dára fún gbogbo ènìyàn, èyí sì ń mú kí ó gbajúmọ̀ jù ní ọjà.
Àkókò ìfìwéránṣẹ́: Jan-11-2024